Chorwackie enklawy

Poza zwartym rejonem w zachodniej Hercegowinie i rejonem Orašja, które były częścią Chorwackiej Republiki Herceg-Bośni (1992–1994), obszary kontrolowane przez Chorwatów w Bośni i Hercegowinie w lutym 1994 roku można roboczo podzielić na dwie kategorie.

Do kategorii pierwszej należały chorwackie enklawy, które zadeklarowały akces i faktycznie przyłączyły się do Chorwackiej Republiki Herceg-Bośni.

Žepče, Lepenička dolina (Kiseljak – Kreševo) i Lašvanska dolina (rejon Novi Travnik – Vitez – Busovača) były kontrolowane militarnie przez Chorwacką Radę Obrony (HVO), a władzę cywilną sprawowała tam lokalna administracja chorwacka.

Do „mini-enklaw” chorwackich, którym udało się stawić skuteczny opór bośniackim siłom rządowym, można zaliczyć rejon wsi Daštansko w okolicach Vareša oraz strefę przylegającą do zachodnich rogatek Konjica. Resztki tych enklaw zawdzięczały swoje przetrwanie również logistycznej i operacyjnej współpracy HVO z siłami zbrojnymi bośniackich Serbów. Peryferyjne położenie, względy praktyczne i wizerunkowe również przyczyniły się do zaniechania dalszych walk i utrzymania tych terytoriów pod kontrolą chorwacką.

Do kategorii drugiej należały obszary, na których nie doszło do faktycznego przyłączenia do Chorwackiej Republiki Herceg-Bośni, mimo wcześniejszych deklaracji politycznych.

Były to rejony operacyjne oddziałów HVO współpracujących z siłami zbrojnymi lojalnymi wobec rządu w Sarajewie. Nie były to polityczno-terytorialne enklawy sensu stricto, ale terytoria, które zachowały pewien zakres samorządności i możliwość formowania jednostek na zasadach etnicznych.

Należy wskazać dwa kliny w pobliżu Brčka (rejon wsi Bijela i Dubrave), obszar nad rzeką Usorą w okolicach wsi Sivša oraz Soli (to rejon ułożonych w charakterystyczny półksiężyc wsi wokół Tuzli).

Na mocy podpisanego w marcu 1994 roku porozumienia waszyngtońskiego Chorwacka Republika Herceg-Bośnia uległa stopniowemu rozwiązaniu, a wszystkie terytoria wchodzące w jej skład stały się częścią Federacji Bośni i Hercegowiny.

***

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *