Serbsko-chorwackie licytacje Po zajęciu Bośni przez Austro-Węgry (1878) i rozwiązaniu Pogranicza Wojskowego – wcielenia go do Chorwacji-Slawonii (1881) wydawało się, że dla Chorwacji pojawiła się koniunktura. Oto wszystkie terytoria, do których rościli sobie prawa chorwaccy narodowcy – prawasze zostały zjednoczone.…
Dwa obozy Po wygaśnięciu ruchu iliryjskiego, który był wyrazem chorwackiego odrodzenia narodowego w I poł XIX wieku doszło w Chorwacji-Slawonii i Dalmacji do powstania nowych idei i programów politycznych. Scenę polityczną zagospodarowały dwa obozy. Partia Ludowa (Narodna stranka) opowiadała się…
Funkcja mitów narodowych W kreacji kolektywnego imaginarium istotną rolę odgrywają mity narodowe. Umożliwiają one społeczną integrację poprzez wytworzenie uproszczonej wizji przeszłości. Szeroko oddziałujący obraz, do którego odwołanie jest powszechne i przystępne, ułatwia uruchomienie mechanizmów zabezpieczających świadomość zbiorową i poczucie odrębności.…
Prapoczątki klasztoru – początki chrześcijaństwa Zapisywana tradycja serbska datuje fundacje północnodalmatyńskich klasztorów prawosławnych na wiek XIV. W roku 1317 serbski król Stefan Milutin miał brać udział w erygowaniu monasteru Krupa. Następnie w roku 1350 Helena, córka Stefana Deczańskiego, fundowała klasztor…
Zabytki cudownej doliny Monaster Krka to serbski klasztor prawosławny w Dalmacji. Obiekt położony jest między Szybenikiem i Kninem, w dolinie rzeki Krka. To jedna z największych chorwackich atrakcji chroniona granicami parku narodowego. W Dalmacji tło zabytkom zapewnia cudowna przyroda. Wodospady…
Osmański napór XV i zwłaszcza XVI wiek oznaczał apogeum potęgi osmańskiej na Bałkanach. Wojska chorwacko-węgierskie poniosły klęskę na Krbawskim Polu w 1493 roku i był to punkt zwrotny dla historii ziem chorwackich. Szlachta tego kraju została zniszczona, a królestwo węgierskie…
Nowy i stary kalendarz Na stronach cerkiewnych kalendarzyków zawsze są uwzględniane dwie kolumny. Pierwsza z nich oznacza daty wedle kalendarza nowojuliańskiego (Нови). Odpowiada on gregoriańskiemu. W kolumnie obok jest datowanie według kalendarza juliańskiego (Стари). Strona z prawosławnego kalendarzyka. Różnica w…
Cztery posty wielodniowe Do czterech postów wielodniowych chrześcijan wschodnich, w tym Serbów, należą Wielki Post, Post Apostolski, Post Maryjny i Post Bożonarodzeniowy. Vaskršni post, czyli Wielki Post Rozpoczyna się w Czysty Poniedziałek. Jego odpowiednikiem w tradycji katolickiej – w sensie…
Imperium Osmańskie rozlało się po zachodniej Bośni w drugiej połowie XVI wieku. Banja Luka została zdobyta przez Turków w 1528, a Bihać dopiero w 1592 roku. Po dziesięciodniowym oblężeniu. I stu latach oporu. W drugiej połowie XIX wieku Bośnia zaczęła…
Bośniacka Krajina – przestrzeń spotkania Bośniacka Krajina (Bosanska Krajina) to przestrzeń o potrójnej tożsamości kulturowej nadającej temu regionowi cechy najbardziej typowe dla całej kulturowo polimorficznej Bośni. Na obszarze południowosłowiańskim, czy nawet szerzej, bałkańskim podwójna bądź mnoga identyfikacja terytorium nie jest…